Asgari tutarın düşürülmesine tepki büyük geldi!!!

2015 yılı Gayrimenkul Değerleme Rapor Ücret Tarifesi1 2015 yılı Gayrimenkul Değerleme Rapor Ücret Tarifesi2

Beklenen oldu, Türkiye Değerleme Uzmanları birliği sundu, SPK onaylamadı aksine birim değerleri düşürdü. Böylece dünya asgari tutarın arttırılması yerine düşürülmesini gördü…

Bankalara yapılan Gayrimenkul Değerleme işi karşılığında Türkiye Değerleme Uzmanları Birliğinin, Sermaye piyasa kuruluna sunduğu ve sunulanın olağan bir durum gibi onaylanmaması ile 1 Ocak 2015 Tarihli ve 29223 Sayılı Resmî Gazete ile 2015 yılı için belirlenen tutarlar yayımlanmıştır. Tutarların belirlenmesi itibari ile sesler yükselmeye başladı.

Sektör içerisinde bulunan lisanslı ve lisanssız eksperlerin büyük çoğunluğunun, tutarlardan memnun olmadığı ortaya çıkıyor. Tutarlardan bırakın memnuniyeti ciddi rahatsızlık duyanların olduğu da mevcut.

Problem ise şu 1 gün önce değerlenip raporu bankaya sunulan taşınmaz fabrika için en küçük m² sinden bile asgari olarak 805.,-TL alınırken, şimdi asgari tutar 396.,-TL alınacak. İnceleyelim;

2014 hali;

BRÜT ALAN (m²) DEĞERLEME ÜCRETİ (TL)
1- 10.000 805.,-TL
10.001 – 25.000 1.130.,-TL
25.001 ve üzeri 1.615.,-TL

2015 hali;

BRÜT ALAN (m²) DEĞERLEME ÜCRETİ (TL)
1- 500 396.,-TL
501 – 2000 504.,-TL
2001 – 10.000 684.,-TL
10.001 – 25.000 1.260.,-TL
25.001 ve üzeri 1.800.,-TL

Yorumlanacak olursa, 2014 de 10.000m² bir fabrika değerlemesi yapılırken, alınan ücret 805.,-TL iken. 2015 te yapılacak 10.000m² bir fabrika değerleme ücreti 684.,-TL olacaktır. Yani Fabrika Değerleme alanında 121.,-TL indirim yapılmıştır.  Bir diğer taraftan bakıldığında 25.001m² ve üzeri değerlemelerinde maksimum toplam tutar üzerinden 1.615.,-TL iken 1.800.,-TL olarak, 185.,-TL artış yapıldığı görünüyor. Ancak problem şu ki Türkiye’de 25.000m² üstü fabrika yoğunluğu ne kadar. M² düzenine bölünerek göz boyandığı açık açık ortada…

Sektör içerisinde bulunanların emeklerinden 121.,-TL daha indirilmiştir. Kaç eleman bulacaksınız fabrika ekspertizi işi için sıkıntı çıkarmayacak. Seçim yapılacak ben yapmayacağım diye tatsızlıklar yaşanacak…

Benzer uygulamanın arsa, tarla, bağ, bahçe gibi 1.grup değerlemelerin 2015 tutarlarında 2sınıfa bölümlenmesi ile ortaya çıkmaktadır. 2014 yılında tarla, arsa, bağ, bahçe gibi değerlemeler tek sınıfta 485.,-TL üzerinden yapılmaktaydı. 2015 ücret tarifesinde ise tarla, bağ, bahçe gibi çalışmalar 432.,- TL, İmarlı arsa değerlemeleri ise 504.,-TL olarak görülmektedir. Bölümlemenin yapılması kati suretle doğrudur. İmarlı arsa ile tarlaların bir değerlemeye tabi tutulmasına karşıyız. Ancak bölümleme yapılırken 485.,-TL den 432.,-TL ye indirgeme yapılarak tarla gibi değerlemelere, yalnızca 19.,-TL yapılarak arsa gibi değerlemelere gülünç rakamlar ortaya çıkmaktadır. Tabi burada da m² bölümlemeleri yapıldığından minimum arsa birimi 1 ile 1000 e düşürülüp 504.,-TL yapılmıştır. 2014 e göre 1 ile 1000 arası ücrete göre 612.,-TL olup 127TL zam görünmektedir.

Ortaya çıkan problem ise arsa ve tarla gibi değerlemelerinde yaşanan düşüşlerdir. Bugün arsa ekspertizlerine ve tarla gibi ekspertizlere harcanan emek göze alındığında değerleme ücretlerinin düşük kalması huzur kaçırmaktadır. Düşünün ki son dönemde geçtiğimiz 2014 yılı içerisinde bankalar tarla ekspertizlerinde ekip biçme üzerinden bir değerleme çalışması istemektedir. Bu ekstra bir yüktür. Ancak rapor ücretleri tarafında görülmemektedir. Eksperin oturduğu yerden tarlaya ekim yapıp fiyat verdiğini sanıyorlar.

Arsa ekspertizlerinde ise bir arsa düşünün konut ekspertizinde bulunan emsal karşılaştırma yöntemi için emsaller bulup,  belirli arsa emsalleri ile karşılaştırıp birden fazla değer üzerinden proje geliştirme çalışmaları yapıp, emsal karşılaştırma ve maliyet uygulama yöntemleri ile kafa patlatıyorsun. Yazdığın değerin riski de cabası. Almış olduğun imar durumunun günümüz inşaat sektöründe ne yönde bir ertesi gün değişebileceğini kestiren var mı ???

Aynı düşüş m² düzenlemesi yapılarak hastane, okul gibi ekspertizlerde de geçerlidir. Memnuniyetin olduğu tek nokta Konut ile Dükkan ekspertizlerinin ayrılması olmuştur. Konut ücretinden dükkan ekspertiz ücretinin yüksek olmasıdır. 2 Tablonun tamamı incelendiğinde armış ücretler konut, eski eser ve benzin istasyonu gibi alanlar olmuştur. Aslında tüm alanların tamamı artış gibi gösterilse dem² oyunu ile düşürülmüştür. Herkesin önemle beklediği konut ücreti ise 360.,-TL ile üzücü bir noktada kalmıştır.

500.,-TL konut ücreti beklentisi ‘’ Geç kalmışlığın geleceği yakalamış tutarı ‘’ olacaktı. Tutarlar ile geleceğe bir nebze olsun yakınlaşılacaktı. 2008 yılında bazı bankaların 225+KDV rapor ücreti verdiğini biliyoruz…

Düşünün 225.,-TL ücreti 2008 de alıyorsunuz. 360.,-TL ücreti 2015 in 2008 den gelen yüzlerce vergi yükü, artışlar, zamları takip edememiş olması durumunda güncel dönemde alıyorsunuz.

Devlet vergiyi ve gider yükünü gün gün arttırırken, zamlatmaya, zıplatmaya devam ederken rapor ücretlerini sektör ile alakası olmayan aktif çalışmayan yetkililer belirler…

Birçok kişinin değindiği bir diğer konu ise 27 Aralıkta gerçekleşen kurulda görülemeyen lisanslı değerleme uzmanlarıdır. Her kafadan çıkan ses bankacıların kurulda oy çoğunluğunu oluşturduğu ve uzmanların yok denecek derecede olduğudur. Hoş ücretler böyle belirlenmiyor ancak düşünceleri ne kadar doğru tartışılır…

17 Aralık ta yayımlanan taslağı incelendiğinde gelen zamlar ve tutarlar ise çok düşündürücü. Ücretlerin düşüklüğüne sesi çıkmayan firmalar ise ayrı bir konu. Tabi onlarda haklı bir açıdan. Gelen cümle şu. Önceden tarife mi vardı?

Yeni firmaların kurulamaması eskilere yarayacaktır. Eskiler için 360 da fark etmez 500 de nede olsa çözüm ortakları var. :=)

Her şeyin üzerinden üstünkörü geçiyoruz. Ne sizin zamanınız çalınsın nede uzun cümlelerde boğulun…

Özet ile şunu söylemek istiyoruz;

Bireysel üyelerden 500.,-TL kayıt,
Kurumsal üyelerden 10.000.,-TL kayıt ücreti,

Bireysel üyelerden 300.,-TL aidat,
Kurumsal üyelerden 4.000.,-TL aidat ücretleri kabul edildi…

Elbet ki bu aidatlar da alınacak ancak ücretler dengeli gitmeli.

Düşünün ki her alanda zam yapılmasına karşın, rapor ücretlerine indirgemeye gidilen bir sektörde müşterilere saygıdan iş temiz ve hakkı ile yapılmaya devam edilecektir.



O bir eksper O bir canlı O bir sektör sevdalısı İşte karşınızda EksperMedia